Leanne yn ymweld â Mametz adeg canmlwyddiant y frwydr waedlyd

Mametz_line-up_edit.jpeg 

Yr oedd AC y Rhondda Leanne Wood yn rhan o ddirprwyaeth i ogledd Ffrainc i goffau’r milwyr o Gymru a laddwyd yn ystod Brwydr y Somme yn y Rhyfel Byd Cyntaf.

Yr oedd arweinydd Plaid Cymru ym Mametz i dalu teyrnged i’r lladdedigion o’r 38ain Adran (Gymreig) adeg canmlwyddiant y frwydr waedlyd. Erbyn diwedd y pum diwrnod o frwydro i gymryd coed Mametz o ddwylo’r milwyr Almaenig oedd wedi ymsefydlu yno, yr oedd rhyw 4,000 o ddynion o’r 38ain Adran (Gymreig) wedi eu lladd neu eu clwyfo.

Ar wahân i Leanne, yr oedd cysylltiad arall â’r Rhondda yn y digwyddiad wrth i Gôr Meibion Treorci gael eu gwahodd i ganu emynau yn ystod y seremoni.

Yr oedd y cerflunydd o Gymro David Petersen, a greodd y cerflun o ddraig goch Cymru fel canolbwynt i’r safle bron i 30 mlynedd yn ôl, hefyd yn bresennol.

“Mae’n bwysig cydnabod a chofio’r golled drom a disynnwyr o fywydau Cymreig ym mrwydr Coed Mametz. Mae’r cerflun trawiadol o ddraig yno yn gofeb deilwng i’r dynion hynny.” meddai Ms Wood.

“Mae’n bwysig i ni gofio achlysuron fel hyn – a ddigwyddodd rai cenedlaethau yn ôl yn unig – fel na fyddwn fyth yn dychwelyd i’r dyddiau hynny pan gollwyd cymaint o fywydau ifanc mewn modd mor erchyll.

“Cafodd dros bedair mil o wŷr, tadau, meibion, brodyr oll eu lladd, yn ymladd am eu bywydau a bywydau eu cymrodyr, ynghyd yn y frwydr hon.

“Fe fyddai llawer ohonynt wedi dod o’r Rhondda. Does ond rhaid i chi weld y rhestrau o enwau ar gofadeiliau fel yr un yn y Porth i sylweddoli pris mor drwm a dalwyd gan ein trefi a’n pentrefi.”


Byddwch y cyntaf i wneud sylw

Edrychwch yn eich e-bost am ddolen i fywiogi eich cyfrif.

Mae hyn yn dechrau gyda chi

Ganddyn nhw mae'r arian, ond gennym ni mae'r bobl. Os yw pawb sy'n ymweld â'r wefan hon yn ymuno â'n symudiad yna does dim na allwn ei gyflawni.